چه در خانه باشید و چه در محل کار، این روزها در شهرهای بزرگ از آلودگی هوا مصون نیستید. این مشکل جدی در سالهای اخیر جان افراد زیادی را تهدید کرده است. آلایندهها، گردوغبار، بوهای نامطبوع، دود سیگار، ذرات معلق، مواد حساسیتزا و حتی ترکیبات شیمیایی که از مبلمان یا مواد شوینده آزاد میشوند، همگی روی سلامتی ما به خصوص تنفس، پوست و حتی خوب و خلق و خو اثر دارند. به همین دلیل بسیاری از افراد برای فرار از این آلودگیها، به خرید دستگاه تصفیه هوا روی میآورند. اما دستگاه تصفیه هوا چه کاری انجام می دهد و آیا واقعا ارزش خرید دارد؟
در این مقاله قصد داریم تا به طور جامع به بررسی عملکرد دستگاه تصفیه هوا بپردازیم و به پرسشهای کاربران درباره تأثیر، کارایی و انتخاب بهترین مدل پاسخ میدهیم.
چرا نیاز داریم بدانیم دستگاه تصفیه هوا چه کاری انجام می دهد؟
مانند خرید هر دستگاه دیگری، برای تهیه دستگاه تصفیه کننده هوا نیز لازم است بدانیم که عملکرد آن چگونه است. دستگاه تصفیه هوا چه کاری انجام می دهد سوال بسیار منطقی است که پیش از خرید اغلب پرسیده میشود. آیا واقعا این دستگاه میتواند هوا را برای تنفس سالم کند و آلایندهها را از بین ببرد؟ یا اینکه صرفه یک وسیله لوکس و پول هدر دادن است؟
پاسخ علمی مشخص است: کیفیت هوای داخل خانه معمولاً ۲ تا ۵ برابر آلودهتر از هوای بیرون است. دلیلش این است که آلایندهها در فضای بسته گیر میکنند و گردش هوای طبیعی کمتر است.
بنابراین، دانستن اینکه دستگاه تصفیه هوا چه کاری انجام می دهد به شما کمک میکند تشخیص دهید استفاده از آن برای چه شرایطی ضروری است.

بررسی عملکرد اصلی و علمی دستگاه تصفیه هوا
برای اینکه دقیقاً بدانیم دستگاه تصفیه هوا چه کاری انجام می دهد میبایست در ابتدا، اجزای داخلی آن را بررسی کنیم. این دستگاهها دارای سه بخش اصلی هستند که بر اساس آن کار میکنند:
1. فیلترهای مکانیکی (HEPA) برای حذف ذرات ریز
این فیلتر، قلب بسیاری از دستگاههای تصفیه هوا است که میتواند تا ۹۹.۹۷٪ ذرات معلق با اندازه ۰.۳ میکرون را حذف کند. درواقع فیلتر هپا برای حذف کردن گردوغبار، شوره حیوانات خانگی، گرده گیاهان، آلودگی ناشی از ترافیک و ذرات ناشی از پختوپز بسیار کارآمد است. در واقع این فیلتر به طور فیزیکی هوا را از این ذرات پاک میکند، نه صرفا از نظر بویایی. عملکرد این فیلتر آنقدر مناسب است که در بسیاری از کولر گازی نیز از آن استفاده میشود.
2. فیلتر کربن فعال برای جذب بوها و گازها
یکی از دلایلی که کاربران میپرسند دستگاه تصفیه هوا چه کاری انجام میدهد این است که تصور میکنند دستگاه فقط گردوغبار را حذف میکند. این در حالی است که وجود فیلتر کربن فعال در این دستگاه باعث میشود، بوی سیگار، بوی غذا، بوی حیوانات خانگی و ترکیبات شیمیایی فرّار (VOC) نیز توسط این فیلتر حذف گردد. به این ترتیب این دستگاه کیفیت تنفس هوا را به طور قابل توجهی بهبود میبخشد.
3. فن و سیستم گردش هوا
وجود فن و سیستم گردش هوا در این دستگاه سبب چرخش هوا خواهد شد. به کمک فن، هوای اتاق داخل دستگاه کشیده شده، از فیلترها عبود داده شده و در نهایت هوای پاک شده به محیط باز گردانده میشود. هرچه قدرت فن بیشتر باشد، دستگاه برای فضاهای بزرگ مناسبتر خواهد بود.
آیا دستگاه تصفیه هوا ویروسها و باکتریها را هم از بین میبرد؟
در یک جمله: بله، اما بستگی دارد. فیلتر هپا تعبیه شده در این دستگاهها، قابلیت به دام انداختن ویروسها و باکتریهایی که در قالب ذرات معلق یا قطرات ریز در هوا هستند را دارد. البته برخی از دستگاهها، به فناوری UV-C مجهز هستند که میتوانند DNA یا RNA میکروبها را تخریب کنند. البته لازم به ذکر است که چنانچه این فناوری، یعنی uv-c به درستی طراحی نشده باشد، کارایی نداشته و حتی گاه میتواند برای انسان مضر نیز باشد.
بنابراین برای این سوال که دستگاه تصفیه هوا چه کاری انجام می دهد در زمینه سلامت، باید گفت:
میتواند احتمال انتقال بیماریهای تنفسی را کاهش دهد، اما جایگزین تهویه یا واکسیناسیون نیست.

چه کسانی بیشتر به دستگاه تصفیه هوا نیاز دارند؟
با توجه به این مواردی که گفتیم، افراد دارای آلرژی و آسم، خانوادههای دارای نوزاد، افرادی که حیوان خانگی دارند، افراد ساکن شهرهای آلوده، افرادی که در خانه سیگار میشکند، افراید با حساسیت تنفسی و سینوزیت مزمن و کسانی که نزدیک بزرگراه، کارخانه یا کارگاه صنعتی زندگی میکنند، تهیه دستگاه تصفیه هوا ضروری است.
جمع بندی
در این محتوا به این پرسش پاسخ دادیم که دستگاه تصفیه هوا چه کاری انجام میدهد و آیا واقعاً مفید است؟ همانطور که در بالا اشاره کردیم، این دستگاه با به دام انداختن ذرات معلق، جذف گازهای مضر و میکروبها، کیفیت هوای داخل را چندین برابر میکند. البته لازم به ذکر است که این دستگاه تمامی مشکلات تنفسی یا همه آلودگیها را از بین نمیبرد، بلکه باید به عنوان مکمل تهویه هوا مورد استفاده قرار گیرد.
اما اگر در شهرهای آلوده زندگی میکنید یا به مشکلات تنفسی دچار هستید، این دستگاه میتواند بر کیفیت سلامت و زندگی شما اثر مثبت بگذارد.